Monthly Archives: Febreiro 2011

Q na radio “A vivir que son dos días”


Na sección de ciencia falase  da química con Manuel Lozano Leyva, Mercedes Alonso Giner e con o químico e vicepresidente Alfredo Pérez Rubalcaba, que explica a relación entre química e política.

Walt Disney e a Q


O governo estadounidense da súa época encargou estes videos para convencer a xuventude de que “o átomo é o noso futuro”

Industria química e cociña


O chef Santi Santamaria provocou unha áspera controversia, con algúns dos seus compañeiros desde aquel día que criticou o “espectáculo mediático”, protagonizado por algúns restaurantes, que “enchen os seus pratos con xelificantes e emulsionantes de  laboratorio, é claro” o divorcio conceptual “que ten con Ferran Adria.

Santamaria di que non ten ningún problema persoal co seu compañeiro Adriá, que é respectado como profesional, pero el dirixe a súa crítica a ser un dos responsables da introdución da industria química en restaurantes, para a que se opón. “É un gran profesional, polo que sinto respecto, pero de quen síntome moi lonxe na súa concepción da  cociña e da  súa ética”, dixo Santamaria de Adrià, na presentación do seu libro A cociña vista, en Madrid.

“Eles enchen os seus pratos con xelificantes e emulsionantes de laboratorio.

[Youtube = http://www.youtube.com/watch?v=4Hg9q3mRg9A&feature=player_detailpage%5D

“Ten sentido: é el quen realmente é o portador da presente proposta, e quen lexitima productos que estan no  mercado” no que Santamaria propietario e chef do restaurante El Raco de Can fabes, non comparte. Como exemplo, pon o INICON, un instituto que participa Adrià e, con “50% dos fondos públicos da Comunidade Europea e 50% das industrias químicas  estimulan a investigación que os avances destes produtos  aditivos alimentarios penetren na alta cociña “.

2011 Ano internacional da Química


Cada día algo novo no twiter de Muy Interesante

O amor é química


La química del amor

A vivir que son dos días 13/02/11

Os alimentos son produtos Q


As veces se compara a química coa cociña . É verdade, a aplicación de calor as comidas causa reaccións químicas, que dan como resultado alteracións químicas nas que esperamos mellorar a textura, sabor e dixestibilidade. Pero a arte de cociñar non é só unha habilidade, senón que  reside en saber cales son os ingredientes “reactivas”, mesturar e de que xeito mesturalos e manipulalos para obter os cambios químicos máis gratificantes. Ten pouco de novela como unha definición dun dos maiores praceres da vida? Claro que si. Pero o certo é que os alimentos son produtos químicos. Carbohidratos, graxas, proteínas, vitaminas e minerais, todos están compostos por pequenas unidades químicas chamadas moléculas. Estas moléculas realizan funciones distintas na gran variedade de reaccións químicas complexas que chamamos “cociña”.

Xunto aos nutrientes primarios hai moitas outras  -substancias químicas- que atopamos cando cociñamos, non coas as implicacións terribles que ás veces aparece esta frase para os adversarios aos aditivos alimentarios. Pero, como recoñecemento de que finalmente os nosos alimentos son só produtos químicos.

En forma coa Q



Grecia foi a primeira civilización que considerou o deporte como unha parte indispensable no desenvolvemento do ser humano, pero en todas as culturas apareceron vestixios de costumes deportivos, costumes que ás veces estaban relacionados coa competitividade entre pobos.

A práctica dalgún deporte é moi beneficiosa para a saúde das persoas. Segundo a Asociación Española de Pediatría de Atención Primaria, xa dende a primeira infancia é importante a participación en actividades deportivas para propiciar un desenvolvemento normal.
Ademais de ofrecer a posibilidade de adquirir destreza nalgunhas tarefas, o deporte fomenta o desenvolvemento físico, psicolóxico e social, aumenta a capacidade para tomar decisións e favorece a autoestima. Por se todo iso fose pouco, a práctica do deporte proporciona unha experiencia moi reconfortante a nivel psicolóxico xa que incrementa a produción de serotonina, a denominada “hormona do pracer” que dá lugar a unha grande sensación de benestar e optimismo. Está demostrado que a práctica de exercicio durante 30 minutos polo menos tres días á semana mellora algúns trastornos mentais como a depresión ou a ansiedade.

  • Unha actividade que evoluciona

Ao longo do tempo todo os deportes foron evolucionando tanto na propia práctica como nas marcas batidas. E é que o lema olímpico “ máis rápido, máis alto, máis forte”, define unha das calidades intrínsecas do ser humano:a propia superación.O mellor coñecemento do corpo humano e a conseguinte mellora das técnicas de adestramento axudaron a lograr o obxectivo de superación. Pero é igualmente  certo que moi a miúdo hai que agradecer os resultados acadados a mellora da calidade tecnolóxica do equipamento e dos materiais de que está feito, é dicir,a a química.

Grazas aos polímeros, hoxe en día disponse de equipamento deportivo de extrema elasticidade, e de roupa e calzado con gran funcionalidade. Por outra banda, os materiais poliméricos posibilitan unha gran redución de peso do equipamento. Esta evolución desenvolveuse ata o punto de que na actualidade, sen os materiais poliméricos, apenas sería posible alcanzar novos récords.

  • O noso corpo é química.

O Corpo humano é tamén unha fascinante fábrica química, onde constantemente ten lugar unha complexa mestura de reaccións, xesto aínda máis evidente cando se fai deporte.

Non hai máis que pensar na intensa sensación de fatiga que se ten nas pernas tras unha longa carreira, cuxa causa adoita  ser unha acumulación de ácido láctico nos tecidos musculares. Outra forma de fatiga débese ao esgotamento das reservas de glicóxeno nos músculos. Esta sensación resulta en gran parte da actividade química do noso corpo e é moi bo que a sintamos do contrario seguiríamos a realizar esforzos ata morrer de esgotamento. Por el, a arte e o misterio do deporte consiste precisamente en adestrar o corpo de cada un para facer retroceder os límites da fatiga.

A medicina leva moito tempo interesándose polo deporte e en concreto no desenvolvemento de tratamentos axeitados para os deportistas coa axuda fundamental de  a química, a farmacia e a industria cosmética

Hai moitas contribucións da química que axudan a protexer a saúde do deportista en forma de fármacos, quen non coñece o spray milagroso dos masaxistas que se utiliza cando un xogador recibe un golpe, trátase dun produto que provoca un arrefriamento brutal do músculo aportando un alivio provisional.

Pero hai prácticas que polo feito de ser habituais pasan inadvertidas. Por exemplo podería ser a adición de cloro a auga das piscinas para desinfectalas, unha esterilización que evita numerosas enfermidades.

As melloras no rendemento dos atletas do noso tempo tamén veñen con un mellor coñecemento do funcionamento do seu corpo. Este coñecemento ten permitido  adestradores e médicos para crear programas de formación eficaz a medida para cada atleta. Hoxe estamos facendo malabarismos con conceptos tales como os exercicios isotónicos e isométricos, ou reaccións aerobias e anaerobias. Estas cuestións son complexas, pero están deseñados para os atletas a adestrar máis conscientes e máis sintonizados coas necesidades do seu deporte en particular. Non se require o mesmo adestramento  se é velocista, un esforzo intenso a curto prazo, que  se queres correr unha maratón, esforzo de longa duración.

  • Materiais sintéticos con infinitas posibilidades

En fin, a química contribúe a manter a saúde do deportista, a provelo de mellor material e equipamento deportivo e mesmo a combater o mal uso que se poida facer dela. Por outro lado, aínda que os polímeros cambiasen e mesmo revolucionado os deportes en moitos aspectos, as posibilidades dos materiais sintéticos están lonxe de ser esgotadas. Mentres o desenvolvemento dos materiais convencionais, na súa maioría, chegou aos seus límites, segundo algúns científicos o uso dos polímeros alcanzou só o 15% do seu potencial. Este panorama ofrece un amplo campo á innovación que permite enxergala aplicación en moitos deportes de produtos feitos de materiais macromoleculares.

Para máis información preme aquí.

Química na cociña


Química na cociña

Non existe outro lugar onde acontezan tantos e tan fabulosos misterios como na cociña. Alí é onde mezclamos, quentamos, enfriamos, conxelamos, desconxelamos e ocasionalmente queimamos un increíble surtido de materiais de orixen animal, vexetal e mineral.

Baixo actividades tan sinxelas e familiares acontecen algunas transformacións  realmente extraordinarias, transformacións coas que os alquimistas só fantasearían, pero agora somos capaces de explicar en términos sinxelos, xa que sabemos da existencia das moléculas.

Sabemos o que acontece cando ferve a auga nun caldeiro?

Escoitamos que cando agregamos sal a auga, esta incrementa a súa temperatura de ebullición, si esto sucede, de onde procede o calor extra?

Canto máis tempo pasa un ovo o lume máis se endurece. Agora ben, si en lugar dun ovo utilizo unha pataca, esta se resblandecería. Que terá o calor para producir efectos tan distintos nos alimentos.

Por que podo fundir o azucre e non o sal?

As respostas a estas e outras  preguntas están na Química.

Un día sen quimica


o video

É posible vivir sen Química?


Sen Química non habería todo isto...

Abonda con ollar ao noso redor, con observar a nosa actividade cotián e a vida dos demáis para decarse que non. Non, non seria posible a nosa existencia, tal e como a coñecemos, sen o concurso da ciencia central, da Química. Da ciencia que estuda a estrutura, composición, propiedades e transformación das substancias. Da ciencia que estuda a materia que nos circunda e que a transforma mediante o concurso das reaccións químicas. Da ciencia que o mesmo estuda as características de determinado polímero co que se fabrican os chips, que a composición e estrutura de determinado material descuberto nas últimas excavacións arqueolóxicas ou mesmo as propiedades de determinado meteorito. Consecuentemente, a Química forma parte de todos os aspectos da nosa existencia, das nosas tarefas diarias, desde a máis simple até a máis complexa, desde a preparación e asimilación  dos nosos alimentos ata a conservación da vida no planeta.

útiles de laboratorio

Aspectos tales como o coñecemento e comprensión da estrutura da materia, das macromoléculas que realizan as funcións e os procesos bioquímicos máis elementais, tamén os máis complexos, das reaccións químicas que están na base da explicación  dos mecanismos que regulan a vida, da enerxía que se precisa para que esta se manteña e da regulación dos procesos metabólicos máis comúns, son deudores da ciencia experimental que liga a base e estrutura física dos seres vivos co seu mecanismo e función biolóxica.

Para alimentar e facilitar o benestar dun número cada vez maior de persoas foi necesario inventar novos materiais, como os plásticos e os polímeros, que permitiron o desenvolvemento de amplas capas sociais, producir novos fertilizantes e pesticidas precipitando e acrescendo os procesos naturais, controlando e aminorarando as pragas e as doenzas das prantas, poñer en práctica as técnicas do frío relacionadas coa conservación de alimentos, descubrir novas substancias farmaceuticas que melloran a nosa saúde e prolongan a vida e deseñar novos procesos industriais para xenerar a enerxía e os produtos capaces de manter todo o ciclo económico e produtivo no que está baseado a sociedade actual. O reto para o futuro será substituir os procesos químicos contaminates e nocivos para o medio ambiente por outros respectuosos e que contribúan a diminuir os efectos da contaminación nas súas diferentes modalidades e formas. Pasar dunha química industrial na que o coste medioambiental estivo mais ben ausente a outra na que o teña en conta para construir unha química benigana, sustentable e facilitadora de vida.

Todos os recursos, bens, gozos e praceres que a natureza nos subministra son o resultados de átomos e moléculas, de procesos de transformación e formación que a Química foi quen de descubrir, estudar e comprender para poder melloralos e polos a disposición dun número cada vez maior de persoas. A Química tamén está directamente relacionada co establecemento do xenoma humano, da secuenciación das bases do ADN e figura na base da síntese e obtención dos máis diversos remedios e medicamentos que palían o efecto das enfermidades, tratando de imitar aos procesos biolóxicos naturais cando non mellorándoos para permitir a curación das doenzas e aumentar o benestar e a saúde da populación.